Skip to main content

Η αποστολή του δημοσιογράφου και οι κίνδυνοι στα ΜΜΕ

του Σπύρου Κουζινόπουλου 

Μία σημαντική επισήμανση πριν 40 χρόνια, ιδιαίτερα επίκαιρη στις μέρες μας μετά την αισχρή στάση της κρατικής ΕΡΤ στο έγκλημα των Τεμπών :Ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος των δημοσιογράφων σε μια σύγχρονη δημοκρατική κοινωνία; Ποια η ευθύνη τους απέναντι στην κοινή γνώμη, αλλά και ποιοι είναι οι κίνδυνοι από την εισβολή στο χώρο των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης μεγάλων επιχειρηματικών συμφερόντων που προσπαθούν να ποδηγετήσουν την πληροφόρηση;

Απαντήσεις στα καίρια αυτά ερωτήματα για την εποχή μας, είχε δώσει ο Χρήστος Σαρτζετάκης πριν 40 χρόνια, κηρύσσοντας ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας τότε, τις εργασίες του Παγκόσμιου Δημοσιογραφικού Συνεδρίου που είχε οργανώσει στη Θεσσαλονίκη η Ένωση Συντακτών Μακεδονίας-Θράκης.

sartzetakis 1

Ο Χρήστος Σαρτζετάκης ενώ κηρύσσει την έναρξη του Παγκόσμιου Δημοσιογραφικού Συνεδρίου. Δίπλα του στο πάνελ τα μέλη του ΔΣ ης ΕΣΗΕΜΘ (από αριστερά): Σταύρος Ρεπανάς, Σπύρος Κουζινόπουλος, Δημήτρης Γουσίδης, ο πρόεδρος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων (ΔΟΔ) Κένεθ Άστον, ο Χρήστος Λαμπρινός, ο Γεν. Γραμματέας της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων (ΠΟΔ) Μπόρις Ζαχάροφ, ο Γεράσιμος Δώσσας, ο Πολύκλειτος Λεφόπου        λος και ο Γιάννης Νικολόπουλος

Στο συνέδριο της ΕΣΗΕΜΘ με θέμα "Τύπος και Δημοκρατία" που είχε πραγματοποιηθεί από τις 29 Οκτωβρίου ως τις 4 Νοεμβρίου 1985, στο πλαίσιο του εορτασμού των 2.300 χρόνων από την ίδρυση της Θεσσαλονίκης, συμμετείχαν 150 σύνεδροι από 40 χώρες και των πέντε ηπείρων, κυρίως δημοσιογραφικά στελέχη (διευθυντές και αρχισυντάκτες μερικών από τα σημαντικότερα ΜΜΕ του κόσμου) οι οποίοι με τις εισηγήσεις τους είχαν προσθέσει σημαντικές ψηφίδες στην ανάγκη λειτουργίας των μέσων ενημέρωσης, έντυπων και ηλεκτρονικών με δημοκρατικό τρόπο και στην υπηρεσία πάντα της αντικειμενικής και πλουραλιστικής ενημέρωσης των πολιτών.

sartzetakis 2Επίσκεψη του Χρήστου Σαρτζετάκη στην έκθεση για τον τύπο της Βόρειας Ελλάδας που είχε διοργανωθεί στο πλαίσιο του Παγκόσμιου Δημοσιογραφικού Συνεδρίου. Τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ξεναγεί ο Σπύρος Κουζινόπουλος, ενώ παρακολουθεί ο τότε πρόεδρος της ΕΣΗΕΜΘ, Χρήστος Λαμπρινός.

Αναφερόμενος στο ρόλο του δημοσιογράφου ο Χρήστος Σαρτζετάκης, σημείωνε με έμφαση στην ομιλία του ότι η σωστή άσκηση του δημοσιογραφικού λειτουργήματος, δηλαδή η διάδοση των ιδεών και η αντικειμενική πληροφόρηση, υπηρετεί ένα υψηλότερο στόχο: Είναι δείγμα πολιτισμού αλλά και απαλύνει τις οξύτητες και τις βίαιες αντιπαραθέσεις που οπωσδήποτε μόνο θετικό στοιχείο για τη Δημοκρατία δεν αποτελούν. Ενώ στις διεθνείς σχέσεις προάγει την αλληλοκατανόηση μεταξύ των λαών, κάτι που οδηγεί στην ειρήνη.

Ο ρόλος του δημοσιογράφου

Επισημαίνοντας την υποχρέωση των λειτουργών της ενημέρωσης απέναντι στον αναγνώστη, ο τότε Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρατηρούσε: "Ο δημοσιογρφος που σβεται στοιχειωδώς τον αναγνστη, έχει υποχρωση, να μη ωθεί την έκφραση της προσωπικής του γνμης μχρις αλλοισεως των γεγοντων και να μη επιδδεται με διαστρεβλωμνη παρουσασή τους εις τον πνευματικό βιασμό του αναγνστου, που τυχανει να τον εμπιστεεται". Φέρνοντας σαν παράδειγμα τη χάλκευση φανταστικών ειδήσεων.
Σε άλλο σημείο της ομιλίας του ο Χρήστος Σαρτζετάκης επισημαίνοντας ότι δεν είναι αδικαιολόγητη η κριτική που ασκείται με το χαρακτηρισμό της ελευθερίας του Τύπου ως ψεύδους, από την ώρα που ο τύπος δεν έχει την οικονομική του αυτοδυναμία, παρατηρούσε εύστοχα: " Η διαφμησις, που αντισταθμζει ικαν, πολλές φορές αποφασιστικής σημασας, μρος των δαπανών εκδσεως, κατευθνεται, όπως είναι φυσικ, εις τα μεγλης κυκλοφορας έντυπα. Έτσι κατολισθανουν και αυτά εις την χειραγγησή τους από οικονομικά συγκροτματα, όχι βεβαως πντοτε καθαρότητος προθσεων, ενώ τα μικρής κυκλοφορας έντυπα, όταν δεν εξαφανζονται, λιμοκτονούν. Όλοι αυτοί οι παργοντες ωθούν εις την συγκντρωση των επιχειρσεων του τπου, οποα και αποτελεί σαφή κνδυνο της πολυφωνας του".
Καταλήγοντας ο τότε Πρόεδρος της Δημοκρατίας έκρουε τον κώδωνα του κινδύνου ότι ο τπος γνμης κινδυνεει να εξαφανιστεί προς όφελος του τπου πληροφορας, πληροφορας όμως αμφιβλου ποιότητας, αφού πολλές φορές επιλγεται το εντυπωσιακ, το οποίο και προτιμάται από το ουσιαστικ. Ενώ υπογράμμιζε πως "ο δημοσιογρφος κινδυνεει να καταδικασθεί εις την υπηρέτησιν άλλων συμφερντων, χνοντας έτσι την ιδικ του ελευθερα εκφρσεως".
Πόσο σοφά ηχούν στις μέρες μας τα λόγια του Χρήστου Σαρτζετάκη πριν 39 χρόνια, πόσο επίκαιρα είναι και σήμερα. Ας είναι ελαφρύ το χώμα που τον σκεπάζει.

  • Δημοσιεύθηκε