Της Μαρίας Ν. Μαρκοπούλου
Με ανασυγκολλημένο πορσελάνινο βάζο ανεκτίμητης αξίας η ιαπωνική φιλοσοφία αναπαριστά την εφήμερη ζωή κάθε ανθρώπου στη Γη. Το βάζο σπάει και ο άνθρωπος πεθαίνει. Το πολύτιμο αντικείμενο επιδιορθώνεται από εξαιρετικό τεχνίτη που προσπαθεί να το συγκολλήσει με κόλλα χρυσού. Τότε η νέα όψη του βάζου αποκτά μεγαλύτερη αξία από την αρχική του μορφή σε σημείο που σύμφωνα με την ιαπωνική μυθολογία πολλές ισχυρές οικογένειες της εποχής των Σογκούν θρυμμάτιζαν επίτηδες καινούργια βάζα ώστε να τα επανασυγκολλήσουν και να πολλαπλασιάσουν την ομορφιά και την αξία τους. Με αυτή όμως την διαδικασία παρομοιάζουν οι Ιάπωνες φιλόσοφοι την πορεία της ψυχής στην μετά τον θάνατο μετάβασης της.
Την τέχνη της θεϊκής συγκόλλησης και την μετάβαση της ψυχης σε ανώτερο επίπεδο την ονομάζουν Κιντσούγκι. Έτσι κάθε παλιό αντικείμενο ή ανθρώπινη ύπαρξη θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με σεβασμό καθώς οι ρωγμές τους που συγκολλούνται με χρυσό το μετατρέπουν σε μοναδικό και πολυτιμότερο του αρχικού. Η σχετική φιλοσοφία περιλαμβάνει τρεις παραμέτρους:
- Αποδοχή της ατέλειας και της ομορφιάς που περιέχουν τα ατελή, φθαρμένα ή προσωρινά αντικείμενα και άνθρωποι.
- Στην αντοχή της ψυχής, στις αναπόφευκτες δυσκολίες της ζωής με τις ρωγμές και τραύματα τους δεν θα πρέπει να μας προξενούν αποστροφή ή ντροπή αλλά να τα εκλαμβάνουμε ως παράσημα σκληρής μάχης.
- Τα αντικείμενα και οι άνθρωποι με ιστορία είναι εξαιρετικά σημαντικά. Το ίδιο και η ζωή και υπόσταση των πολύπειρων και βασανισμένων ανθρώπων πρέπει να τυγχάνουν υψίστης τιμής.
Εδώ βρίσκουμε την ιαπωνική παράδοση που επιβάλλει τον αμέριστο σεβασμό στα μεγαλύτερα μέλη της οικογένειας.
Ο θάνατος δεν είναι το τέλος…
Στην Δύση ο θάνατος είναι το οριστικό τέλος και ένα θρυμματισμένο αντικείμενο μένει σε αχρηστία. Το Κιντσούγκι όμως το ανασυνθέτει και πολλαπλασιάζει την αξία του όπως ακριβώς συμβαίνει και με την μετάβαση της ψυχής σε νέα μορφή, ύπαρξης.
Το σπασμένο βάζο συμβολίζει την υλική υπόσταση της ζωής στην διάρκεια της γήινης διαδρομής της ενώ το πολύτιμο συγκολλημένο αντικείμενο παραπέμπει στην πνευματική συνέχεια της αναγέννησης στην αιωνιότητα.
Ο βουδισμός και ο ινδουισμός άσκησαν σημαντική επιρροή στην ιαπωνική κουλτούρα για την μετενσάρκωση και το ταξίδι της ψυχής.
Με το σκεπτικό αυτό η ψυχή έρχεται στην νέα της ύπαρξη άσπιλη σαν τέλειος λευκός καμβάς. Ωστόσο μεταφέρει τραύματα, εμπειρίες και μαθήματα από την προηγούμενη πορεία της .
Εκεί ακριβώς παρεμβαίνει το Κιντσούγκι που ανασυνθέτει και εξουδετερώνει τις ρωγμές με το χρυσό της σοφίας και της πνευματικής εξέλιξης. Γιατί στην μετά θάνατον ύπαρξη οι πληγές αποτελούν τις αποδείξεις της δύναμης από την γενικότερη πορεία της.
Υλική Αθανασία
Όσοι μένουν πίσω θρηνούν και τραυματίζονται από την απώλεια αλλά ο άνθρωπος συνεχίζει να ζει μέσα από τις επιδιορθωμένες ρωγμές του.
Η βαθύτερη φιλοσοφία του Κιντσούγκι είναι η βεβαιότητα ότι τίποτα δεν χάνεται, η ύπαρξη μεταμορφώνεται και οι ρωγμή του θανάτου δεν είναι το σκοτάδι αλλά το χρυσό πέρασμα στην επόμενη φάση της ύπαρξής μας. Οι κανόνες του Κιντσούγκι είναι τρεις:
- Αντί απόκρυψης αποδοχή. Δείχνουμε τις πληγές μας. Είμαστε υπερήφανοι γι αυτές.
- Το στέγνωμα της κόλλας. Η συγκόλληση απαιτεί χρόνο σε σκοτεινό και υγρό περιβάλλον για να φτάσει σε σημείο απόλυτης σταθεροποίησης. Το ίδιο και η θεραπεία της ψυχής που δεν επιτυγχάνεται άμεσα. Απαιτεί χρόνο, υπομονή και σκοτεινή περίοδο ενδοσκόπησης.
- Πιο δυνατοί στα σημεία συγκόλλησης. Τα σημεία της ρωγμής γίνονται ισχυρότερα από πριν γιατί προσθέτουν σοφία και ψυχική δύναμη. Προτείνεται λοιπόν να πάψουμε να κρύβουμε τα σημάδια μας γιατί η αντοχή και η ευαλωτότητα έλκουν τους ανθρώπους όπως ο χρυσός στην πορσελάνη.
Την άποψη της μετά θάνατον ζωή υποστήριξαν οι περισσότερες θρησκείες ακόμα και της Δύσης στις αναφορές τους περί Κόλασης Καθαρτήριου και Παραδείσου. Χωρίς ωστόσο να μιλούν ευθέως περί της ανυπαρξίας θανάτου.
Γενικότερα όμως οι άνθρωποι επιθυμούν πολύ να πιστεύουν στα Ηλύσια Πεδία αφού όπως και να το κάνουμε η ζωή είναι γλυκιά…