του Σπύρου Κουζινόπουλου
Το καθεστώς σαπίλας, κακομεταχείρισης, βασανισμών και σεξουαλικών οργίων σε βάρος των κρατουμένων που επικρατούσε στις φυλακές του Γεντί Κουλέ ακόμη από το πρώτο διάστημα της λειτουργία του επί τουρκοκρατίας αλλά και αμέσως μετά την απελευθέρωση το 1912, συνεχίσθηκε καθ’ όλη τη διάρκεια που έμεινε ανοιχτό αυτό το μεσαιωνικό κάτεργο και μέχρι το κλείσιμό του, το 1989, υπό το βάρος των καταγγελιών και των διαμαρτυριών της κοινής γνώμης.
Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση ενός κρατουμένου, του Στέργιου Πασχαλιά από τη Χαλκιδική, όπως την περιέγραψε ο Κατερινιώτης Γεώργιος Ιορδάνου ακόμη από τις αρχές του 20ου αιώνα στο βιβλίο του «Από τον τάφο των ζωντανών» που εκδόθηκε το 1921, αμέσως μετά τον διετή εγκλεισμό του στο Γεντί Κουλέ για χρέη προς το Δημόσιο.
Ο ατυχής Πασχαλιάς ορίστηκε από τους φύλακες να πάει αγγαρεία. Όταν όμως τους απάντησε ότι είναι άρρωστος και κατάκοιτος, τότε αυτοί άρχισαν να τον δέρνουν ανελέητα για να τον μεταφέρουν στη συνέχεια σε ένα μπουντρούμι, που λόγω της υγρασίας που υπήρχε εκεί, αποκαλούνταν “Νερολόγος”.
Το μαρτύριο που υπέστη μέχρι θανάτου ο κρατούμενος από τρεις φύλακες, περιέγραψε ένας συγκρατούμενός του, ο Εμμανουήλ Τζιτζινίκας, που ήταν κλεισμένος από πριν στο ίδιο μπουντρούμι. Οι βασανιστές του, χτυπούσαν τον ανυπεράσπιστο κρατούμενο με βούρδουλα, κοντόξυλα, σίδερα, ακόμα και βαριές κλειδαριές. Και σύμφωνα με την περιγραφή του Ιορδάνου: «Ο άμοιρος Πασχαλιάς επί ώρας δεν ηδύνατο λέξιν να ψελλίση, μόνον έκειτο δίκην οικτράς αμόρφου μάζης ριγμένος εις την σκοτεινήν γωνίαν του μπουδρουμιού, άφωνος ως ο ιχθύς, ακίνητος ως τάφος, σκελετός ερυθρός από αίματα, χωρίς οίκτον, χωρίς έλεος, χωρίς παρηγοριά κι' ελπίδα».
Διαβάστε περισσότερα στο